Categorieƫn
de Vries

Willem de Vries en Grietje Jolderts Hoornstra

Willem, het derde kind van Eise en Geertien , trouwt op 30 maart 1849 te Smilde met Grietje Jolderts Hoornstra en vertrekt naar Appelscha, waar in 1850 hun oudste zoon Joldert Willems de Vries wordt geboren. Hun eerste zoon is vernoemd naar de vader van de moeder en niet naar de vader van de vader, zoals gewoonlijk.

Appelscha bestond eeuwenlang slechts uit een klein aantal boerderijen. In 1815 woonden er nog maar 150 mensen in het dorp. Appelscha is pas door de vervening en na het graven van de vaart (in het begin van de 19e eeuw) een veel groter dorp geworden. Vanaf 1827 breidt het dorp uit met de komst van duizenden Friese arbeiders die hier kwamen wonen vanwege de turfwinning. Zo ontstond het huidige dorp. Door deze grote Friese immigratie in de 19e eeuw werd Appelscha een Friestalig dorp in een omgeving waar verder Stellingwerfs gesproken werd. [bron: Wikipedia].

Willem en Grietje krijgen 6 kinderen, die allemaal in Appelscha worden geboren. Ze zijn op 14 11 1866 in de gemeente Emmen komen wonen. Net zoals zovelen trokken Willem en Grietje vanuit de Smilder en Fochteloƫr venen naar Nieuw Amsterdam. Op een bepaald moment wonen ze in Wilhelmsoord (Loeksham). De eerste verwijzing naar Wilhelmsoord die ik kan vinden is als Grietje Jolderts Hoornstra in 1879 overlijdt.

Wilhelmsoord ligt zelf op het zand, maar is wel degelijk in de tijd van de vervening ontstaan. Het is, net als de Wilhelmsweg waaraan het ligt, genoemd naar de gebroeders Frieling uit Noordbarge, die ‘Wilhelms jongs’ werden genoemd. Voordat de exploitatie van het gebied op gang kwam, liep alleen de Oude Delft door het gebied, een afwateringskanaal voor het Bargermeer. Het gebied werd toen aangeduid met Loeksham (of Luuksham), omdat een zekere Loeks (Lucas) de eigenaar was van een stuk land in een ham van dit kanaal. In de volksmond wordt deze naam nog altijd gebruikt.
Wilhelmsoord was dus, anders dan Nieuw Amsterdam, zandgrond waar boeren een bestaan opbouwden. Het is daarmee nog niet helemaal duidelijk waarom Willem de Vries van Appelscha naar Wilhelmsoord trok in een periode dat Nieuw Amsterdam net aan het ontstaan was.

Volgens de overlijdensakte van Willem is hij de zoon van Joldert de Vries. In werkelijkheid heet zijn vader Eise de Vries. Omdat zijn oudste zoon Joldert heet, ging men er van uit dat zijn vader ook Joldert zou heten. Het was immers traditie om de oudste zoon naar de vader van de man te noemen en de tweede zoon naar de vader van de vrouw. Het is dus eigenlijk wel vreemd dat zijn oudste zoon Joldert heet en geen Eise. Zo is wel de naam Joldert in de familie gekomen en is de naam Eise uit de familie verdwenen.