Categorieën
de Vries

Jannes Eijses


De geschiedenis van de familie de Vries begint in de jaren 20 van de 18e eeuw, bij Jannes Eijses en Jantie Eijses. Jannes en Jantie wonen in de buurt van Oosterwolde (Friesland) en krijgen ten minste 4 kinderen.
Bij de doop van hun oudste, in 1721 in de kerk van Oosterwolde, staat genoteerd dat Jannes en Jantie oorspronkelijk afkomstig zijn uit de Weeme.

¨Den 29 julius des voordmidd. te Oosterwolde gedoopt een kind genaemt Otte, waer van vaders naem Jans Eijsses en moeders naem Jantie Eijsses wonende in de weeme tegenwoordig te oosterwolde.¨

Wat betekent “wonende in de weeme tegenwoordig te Oosterwolde”. Betekent dit dat Jantie in de pastorie (weeme) heeft gewoond? Betekent dit dat ze allebei in de pastorie hebben gewoond, of hebben ze in de Weeme of aan de Weeme weg bij Oosterwolde gewoond. Er zijn meer doopinschrijvingen in Oosterwolde met de aantekening dat de ouders in de Weeme wonen-woonden. Het lijkt er op dat dit een buurtschap vlakbij Oosterwolde was.
Bij de doop van hun volgende kind wonen Jannes en Jantie op ´t Oost en bij de laatste twee kinderen wonen de ouders in Campen onder Oosterwolde.

Het is opvallend dat de de oudste 2 zonen van Jannes en Jantie, Otte en Berent heten. Het patroniem van beide ouders is Eijses, wat betekent dat hun vader Eijse heet. Pas de derde zoon krijgt de naam Eise en wordt dus vernoemd naar de vader. Wat zou hiervan de reden kunnen zijn? In ieder geval zitten de namen Otte en Berent in de familie. Als we ga zoeken in Allefriezen.nl komen we de volgende doopinschrijvingen tegen in Oosterwolde

  • 1672, de 23 junij gedoopt het kint van Eijdt Ottes genaamt Jannis
  • 1675, den 4 april gedoopt het kint van Eijtse Ottes genaamt Jantien
  • 1677, de 25 julij tot Oosterwoolde gedoopt het kint van Eijtse Ottes genaamt Otto
  • 1682, de 2 april gedoopt het kind van Eijtse Ottes genaamd Wemme
  • 1685, de 21 martij gedoopt het kint van Eijtze Ottes genaamt Jannis

Deze Eijdt Ottes laat 5 kinderen dopen: Jannis, Jantien, Otto, Wemme en Jannis. De naam Eijdt is natuurlijk wat anders dan Eise, maar de naam wordt af en toe ook gespeld als Eitse. Verder is er een vermelding in de Stemkohieren van Ooststellingwerf van 1698 waarin Eyse Ottes voor de helft eigenaar is van een pand. Als deze Eyse Ottes dezelfde is als Eijtse Ottes, dan is ook de naam Eidt-Eise verklaard.

Eyse Ottes heeft een zoon Jannes, geboren in 1685 en een dochter Jantien geboren in 1675. Onze voorouders Jannes Eijsses en Jantie Eijsses krijgen kinderen tussen 1721 en 1733. Jannes zou dan tussen de 36 en 48 zijn. Jantien zou dan tussen de 46 en 58 zijn. Dat laatste is niet mogelijk. Bovendien blijkt Jantien Eytses in 1697 getrouwd met Wieger Alles.

Het lijkt waarschijnlijk dat Eijdt Ottes de vader is van Jannes Eijsses en dat het eerste kind van Jannes en Jantie vernoemd is naar de opa van Jannes.

Jannes staat vermeld in de Stemkohieren van 1728 van een object in Oosterwolde. “Eigenaar voor 5/6 De heer Augustinus Lycklama â Nijeholt oud-grietman over Opsterland, Gebruiker Jelle Eysis . Eigenaar voor 1/6, en gebruiker voor ’t geheel Jannis Eysis”

De stemkohieren waren bedoeld om de eigenaren en gebruikers van stemgerechtigde goederen, meestal boerderijen, te registreren.
Friesland telde in totaal ruim 10.000 stemgerechtigde goederen. Sinds de zestiende eeuw werden daarvan door de grietenijbesturen lijsten bijgehouden, maar deze methode voldeed blijkbaar niet. De Staten van Friesland besloten in 1640 dat er een centrale registratie over de hele provincie moest komen. In de stemkohieren die zodoende werden samengesteld vindt u de eigenaren en huurders van alle stemgerechtigde goederen. [bron: Tresoar]

In de Quotisatie kohieren van 1749 staat Jannes vermeld als “boer met reuw en beslag”, ook in het dorp Oosterwolde. Vermeld worden 4 volwassenen en 1 kind. Jannes wordt aangeslagen voor 36:9:0

“Boer met reuw en beslag” slaat op werktuig, gereedschappen, benodigdheden op de boerderij, huisraad, vee, enz. Het is een typische Fries/Drentse uitdrukking uit die tijd. Jannes had zijn zaakjes goed voor elkaar.